1.1. Dla kogo przeznaczony jest moduł Lada systemuEmisj@ ?
Moduł Lada systemu Emisj@ jest narzędziem przeznaczonym dla pracowników Punktów Obsługi Klienta biur maklerskich, pracowników Oddziałów banków i innych placówek, w których prowadzona jest obsługa nabywców papierów wartościowych (akcji, obligacji, certyfikatów inwestycyjnych, ...) oferowanych na rynku pierwotnym.
1.2. Do czego służy moduł Lada systemu Emisj@?
Moduł Lada systemuEmisj@ przeznaczony jest do rejestrowania zamówień, pełnomocnictw, czy też wyrażonych w innej formie dyspozycji klienta (zwanych ogólnie "zapisami") na oferowane papiery wartościowe (akcje, obligacje, certyfikaty inwestycyjne, ...). Dla zwięzłości w dalszym tekście "papier wartościowy" może być określany słowem "walor".
1.3. Jak działa moduł Lada systemu Emisj@?
Użytkownik (czyli pracownik POK BM, Oddziału Banku, ...) przyjmując zamówienie (czy też pełnomocnictwo lub w innej formie wyrażoną chęć nabycia oferowanych papierów wartościowych) rejestruje dane dotyczące zamawianych walorów oraz dane klienta, określa formę płatności oraz sposób dostarczenia nabytych walorów.
1.3.1. Rejestracja podstawowych danych
Rejestracja danych dotyczących nabywanych walorów jest bardzo prosta i polega na wykonaniu dwóch lub trzech operacji:
- wyborze właściwej pozycji z listy oferowanych papierów wartościowych,
- wprowadzeniu ilości zamawianych walorów (system kontroluje czy jest to ilość zgodna z warunkami oferty),
- w przypadku, gdy wynika to z warunków oferty, należy także wprowadzić najwyższą cenę akceptowaną przez nabywcę (system kontroluje czy cena ta jest zgodna z warunkami oferty).
Klient, czyli osoba, która jest obsługiwana, w dalszej części tekstu będzie dla jasności i zwięzłości nazywana "Składającym" (ponieważ jest to osoba, która składa zamówienie, pełnomocnictwo lub też inny rodzaj "zapisu").
Operator wprowadza nazwisko i imię "Składającego". Sprawdza, czy jest on zarejestrowany w systemie, a następnie wprowadza pozostałe dane (jeśli "Składający" nie jest zarejestrowany, czyli jest obsługiwany po raz pierwszy).
Określenie formy płatności polega na wyborze spośród dopuszczalnych opcji. Mogą to być: gotówka, przelew z rachunku bankowego (z dowolnego banku), przelew z rachunku inwestycyjnego (w określonym biurze maklerskim). W przypadku wyboru przelewu należy określić rachunek, z którego będzie realizowany przelew, czyli:
- w przypadku rachunku bankowego: bank + oddział + numer rachunku (dla rachunków w formacie IBAN także liczbę kontrolną)
- w przypadku rachunku inwestycyjnego wystarczy podać numer rachunku
Jeśli właścicielem rachunku jest "Składający", to operacja rejestracji formy płatności jest zakończona. W innym przypadku, tzn. gdy jest to rachunek firmy, rachunek małżeński lub rachunek innej osoby, należy podać dane tej osoby lub firmy. Właściciel rachunku (firma, osoba, małżeństwo, ...), z którego realizowany jest przelew, w dalszej części tekstu będzie dla jasności i zwięzłości nazywany "Płatnikiem" (ponieważ opłaca zamawiane papiery wartościowe). Jeśli jednocześnie z rejestracją zamówienia (pełnomocnictwa, czy też innej formy "zapisu" na oferowane walory) ma być zrealizowany przelew, może wystąpić konieczność sprawdzenia pełnomocnictw "Składającego" do dysponowania rachunkiem. W przypadku płatności gotówkowej wpłaty dokonuje "Składający".
Z formą płatności ściśle związany jest sposób zwrotu ewentualnej nadpłaty, która może wystąpić w przypadku przyznania nabywcy mniejszej niż zamawiana ilości papierów wartościowych lub też sprzedaniu ich po niższej niż deklarowana przez nabywcę cenie.
W przypadku płatności przelewem, zwrot następuje na rachunek, z którego przelew jest realizowany. W przypadku płatności gotówką ewentualna nadpłata może zostać odebrana przez Składającego (jeśli taka możliwość jest przewidziana w prospekcie emisyjnym lub innym właściwym dokumencie) lub też przekazana na wskazany rachunek bankowy (w dowolnym banku).
1.3.3. Sposób dostarczenia nabytych papierów wartościowych
Papiery wartościowe nie mają materialnej postaci. Nie mogą więc być faktycznie dostarczone. Fakt ich nabycia rejestrowany jest w dwóch miejscach:
- W Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych.
- Na rachunku inwestycyjnym nabywcy (prowadzonym w biurze maklerskim lub innej instytucji). A w przypadku, gdy nabywca nie ma rachunku inwestycyjnego, w rejestrze Sponsora (czyli biura maklerskiego, które zawarło odpowiednią umowę z emitentem walorów).
Tak więc, nabyte papiery wartościowe:
- mogą zostać zdeponowane na rachunku inwestycyjnym prowadzonym przez dowolne biuro maklerskie (lub inną instytucję prowadzącą rachunki inwestycyjne) lub też
- fakt zakupu może zostać zarejestrowany przez Sponsora.
Obsługa tych przypadków nieco się różni:
- W przypadku złożenia dyspozycji deponowania nabywca informowany jest o fakcie nabycia (rejestracji nabytych walorów na rachunku inwestycyjnym) przez biuro maklerskie (lub inną instytucję prowadzącą rachunek inwestycyjny) zgodnie ze stosowanymi w nim zasadami. Określenie rachunku inwestycyjnego, na którym mają być zdeponowane nabyte walory polega na określeniu (wybraniu z listy) biura maklerskiego (lub innej instytucji) i podaniu numeru rachunku inwestycyjnego. Jeśli jednak właścicielem rachunku inwestycyjnego nie jest "Składający" (ani "Płatnik"), np. gdy jest to rachunek firmy, rachunek małżeński lub rachunek innej osoby, należy podać dane tej osoby lub firmy (lub małżonków). Może też zajść konieczność sprawdzenia pełnomocnictw "Składającego" do dysponowania tym rachunkiem inwestycyjnym. Właściciel rachunku inwestycyjnego (firma, osoba, małżeństwo, ...), na którym zostaną zdeponowane nabyte walory, w dalszej części tekstu będzie dla jasności i zwięzłości nazywany "Inwestorem" lub "Nabywcą". Konsekwencją płatności realizowanej w formie przelewu z rachunku inwestycyjnego jest konieczność złożenia dyspozycji zdeponowania na nim nabytych papierów wartościowych.
- W przypadku deponowania w rejestrze Sponsora nabywca otrzymuje Świadectwo Nabycia. Jeśli Świadectwo Nabycia nie ma być wystawione na "Składającego" (ani na "Płatnika"), a np. na inną osobę, małżeństwo lub firmę, to należy podać dane tej osoby lub firmy (lub małżonków). Może też zajść konieczność sprawdzenia pełnomocnictw "Składającego". Osoba, firma lub też małżeństwo, których dane będą umieszczone na Świadectwie Nabycia, w dalszej części tekstu będzie dla jasności i zwięzłości nazywana "Inwestorem" lub "Nabywcą".
Zgodnie z dotychczasową praktyką rejestrowany jest też unikalny identyfikator nabywcy. W przypadku osoby fizycznej jest to zwykle PESEL, w przypadku osoby prawnej REGON. Często nabywcami mogą też być jednostki organizacyjne nie będące osobami prawnymi (np. Wydział Zarządzania Aktywami Biura Maklerskiego, małżeństwo, ...) lub też obcokrajowcy, czy też zagraniczne firmy. Tego rodzaju nabywcy nie mają ani PESELa, ani REGONu. W takim przypadku należy określić kraj rejestru (wybrać z listy), jako rodzaj rejestru wybrać "inny", a w polu numer wpisać nazwę i identyfikator (np. dla firmy niemieckiej: Niemcy, inny, GMBH 161263/222; dla Amerykanina: Stany Zjednoczone, inny, Social Security 16766262121; ...).
Ponieważ obsługa osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie będących osobami prawnymi jest jednakowa, to w systemie Emisj@ określane są one jednakowo słowem "FIRMA" (dla zwięzłości). Tak wiec wprowadzając dane np. producenta systemu Emisj@ , czyli firmy ATRA Sp. o.o., albo Wydziału Zarządzania Aktywami Biura Maklerskiego, w polu "typ osoby" należy wybrać "FIRMA", wprowadzając zaś dane Jana Nowaka lub małżeństwa NOWAKÓW - "OS.FIZYCZNA".
Ponieważ nie można przewidzieć jakie jeszcze dane mogą być wymagane przez organizatorów ofert papierów wartościowych, system Emisj@ pozwala rejestrować dowolną liczbę dodatkowych parametrów. Mogą to być takie dane jak np. NIP, status dewizowy, adres do korespondencji, potwierdzenie zapoznania się z prospektem emisyjnym, zgoda na warunki oferty, ...
W przypadku popełnienia pomyłki podczas wprowadzania danych i wykrycia jej już po zatwierdzeniu zapisu, należy taki zapis anulować i wprowadzić ponownie. Podczas ponownego wprowadzania zapisu można wykorzystać zapisane dane, wprowadzając jedynie te, które wymagają poprawienia. Można też (o ile operator ma odpowiednie uprawnienia) zmodyfikować dane osobowe składającego, płatnika i/lub inwestora.